Ekologiya Nazirliyinin menyusuna: öncə ərəb ovçularının sərgüzəştləri, sonra qırılan Lənkəran meşələri... - Allah üçüncüdən qorusun!

2021-ci ilin səkkizinci ayını - avqustu yarılamışıq. Cari ilin 8 ayı müxtəlif qurumların fəaliyyətində müsbət və mənfi məqamlarla yadda qaldı. Fəaliyyəti daha çox müzakirə olunan qurumlardan biri də Ekologiya və Təbii Sərvətlər Nazirliyi oldu.

Öncəliklə qeyd edim ki, ötən bu dövr ərzində Azsiyaset.com saytında müxtəlif qurumların (QHT Şurası, ADDY, Penitensiar Xidmət, Narkomanlığa və Narkotik vasitələrin Qanunsuz Dövriyyəsinə Qarşı Mübarizə üzrə Dövlət Komissiyası və s.) fəaliyyəti ilə bağlı tənqidi məqalələr dərc olunub. Bu məqalələrdən ciddi nəticə çıxaranlar az olmayıb, bir çox hallarda saytın tənqidi məqalələrinə dərhal reaksiya verilib və göstərilən qüsurlar aradan qaldırılıb.

Qeyd etmək istəyirəm ki, Ekologiya və Təbii Sərvətlər Nazirliyi ilə bağlı dərc edilən bu məqalədə də heç bir qərəzdən, qeyri-obyektivlikdən söhbət gedə bilməz. Məqsədimiz problemləri gizlətmək yox, açıb göstərmək və onların birgə həllinə nail olmaqdır.

2001-ci ildə yaradılan Nazirlik Hüseynqulu Bağırovun 17 illik rəhbərliyi dövründə təbiətin daha çox “klassik” üslubda məhv edilməsi hadisələri fonundan gündəmə gəlirdi. Məhəlli meşə idarələri ilə bağlı problemlərin və xırda qanun pozuntularının işıqlandırılması H.Bağırovun pərdəarxası fəaliyyətinin açılmasına imkan vermirdi.

Ekologiyanın mühafizəsinə cavabdeh olan qurumun Azərbaycan təbiətindən milyonlar qazanan rəhbərliyi iri qanun pozuntularını, maxinasiyaları ictimaiyyətin və medianın gözündən yayındıra bilirdi. Özü də “peşəkarcasına…”.

Ekologiya və Təbii Sərvətlər Nazirliyi ilə bağlı mətbuatda işıqlandırılan xırda problemlərə dərhal “reaksiya” verilirdi və tənqidi yazılar bir andaca buxarlanıb yoxa çıxırdı. Bu köhnə və primitiv iş üslubunun icraçıları, merkantil maraq daşıyıcıları hələ də nazirlikdə işləsələr də, fəaliyyətlərində passivlik müşahidə olunur.

Sabiq nazir Hüseynqulu Bağırov

2018-ci ildən isə Ekologiya və Təbii Sərvətlər Nazirliyinə Muxtar Babayev rəhbərlik edir. Etiraf etmək lazımdır ki, M.Babayevin rəhbərliyi dövründə nazirliyin fəaliyyətinə kölgə salan marginal qruplaşmaların səlahiyyət imkanları xeyli dərəcədə sıfırlanıb, bir çox nöqsanlar aradan qaldırılıb, xüsusilə də, vətəndaşları narahat edən problemlərin həlli prosesi sürətlənib.

Ən əsası, H.Bağırovdan fərqli olaraq, M.Babayev təbiətin qorunmasına tipik məmur obrazı ilə yanaşma sərgiləmədi. Bütün bunlar nəzərəçarpacaq dəyişikliklərdir.

Ancaq problemlər hələ də qalmaqdadır...

Nazir Muxtar Babayev

Diqqət ediriksə, Ekologiya və Təbii Sərvətlər Nazirliyi son aylarda kiçik hadisələrlə deyil, ajiotaj yarada biləcək ciddi olaylarla gündəmə gəldi.

Məsələn, 2021-ci ildə nazirliyi gündəmə gətirən və xalqın kəskin, şiddətli etirazlarına səbəb olan iki hadisə baş verdi.

Birincisi, 2021-ci ilin mart ayında ərəb turistlərin Qax Dövlət Təbiət Yasaqlığında ov etməsi, nadir quşları ovlaması, bundan əvvəl isə Acınohur çölündə göyərçinləri dronlara bağlayaraq, özlərinin bəslədikləri ov şahinlərinin yeminə çevirmələri ciddi ajiotaja səbəb olmuşdu. İctimai nəzarət funksiyasını həyata keçirən sosial şəbəkələr xalqın haqlı etirazları ilə çalxalanırdı. İnsanlar Ekologioya və Təbii Sərvətlər Nazirliyini ən sərt şəkildə tənqid hədəfinə çevirmişdilər.

İcazəli ov mart ayının 1-dən dayandırıldığı halda, ərəb turistləri ov məqsədilə Azərbaycana kimlərin gətirməsindən və ərəb turistlərin təbiətdəki nadir quşları ovlamasının detallarından bəhs edən məqalə ilə də çıxış etmişdik. Məqalə martın 26-da Azsiyaset.com saytında “Ərəb turistləri ov etmək üçün Azərbaycana kim gətirib? - Ərəbləri Qarabağda investora çevirməliyik...” başlığı ilə dərc edilmişdi.

İkincisi, “BETA” çay şirkəti tərəfindən çay plantasiyasının salınması üçün Lənkəranın Haftoni meşələrinin məhv edilməsi 2021-ci ilin iyun-iyul ayında medianın və sosial şəbəkələrin əsas müzakirə mövzusu kimi, Ekologiya və Təbii Sərvətlər Nazirliyinin fəaliyyətindəki nöqsanları yenidən gündəmə gətirmişdi. Belə ki, nazirlik 45 hektar ərazini “Beta” şirkətinə uzunmüddətli icarəyə verib, şirkət isə bu ərazidə ağacları kütləvi şəkildə qırıb, meşənin 5 hektar ərazisini məhv edib və çay plantasiyası salıb. Məsələ bundadır ki, nazirlik bu meşələri “BETA” şirkətinə 49 illik müqavilə ilə icarəyə verib. Düzdür, nazirlikdən “Ağacların kəsilməsindən söhbət gedə bilməz. Bu rayonda sahə kol-kosdan və qurumuş ağaclardan təmizlənir” deyilsə də, ancaq ərazidən çəkilmiş fotolar və əldə olunan sənədlər başqa şey deyir.

Xüsusilə də, Haftoni meşələrində Qırmızı Kitaba salınmış dəmirağacları da məhv ediblər. Bu barədə “Ecofront” təşkilatı faktlarla çıxış edirdi. Əvvəlki müqavilələrə istinad edərək demək olar ki, torpağın bir hektarı 25 manata icarəyə verilir. O zaman belə çıxır ki, nazirlik 45 hektar ərazini 1125 manata icarəyə verib. O zaman bu pula görə meşələri qırmağa dəyərmi? Görünür, məsələnin bizə bəlli olmayan “başqa tərəfləri” var.

Qırılan Haftoni meşəsindən foto

Qeyd etdiyimiz kimi, M.Babayevin rəhbərliyi dövründə Ekologiya və Təbii Sərvətlər Nazirliyində ciddi islahatlar aparılıb, qurumun fəaliyyətindəki illərlə “daşlaşmış” problemlər öz həllini tapıb.

Ancaq hələ də öz həllini gözləyən problemlər kifayət qədərdir.

Əvvəlki illərdən fərqli olaraq, sanki bu dəfə probemlər daha böyük miqyasda gündəmə gəlir. Çox maraqlı və diqqətçəkən nüansdır. 

Bu isə dövlət qurumu kimi Nazirliyin imicinə və şəxsən nazir M.Babayevin müsbət reputasiyasına mənfi təsir edir.

Qarşıdan payız gəlir, 2021-ci ilin hər fəslində müxtəlif olaylarla gündəmə gələn Nazirlik öz fəaliyyətinə ciddi baxış keçirsə, daha yaxşı olar. Öncə ərəb tursitləri, daha sonra meşələrin məhvi...

Allah üçüncüdən qorusun!

Samir Feyruzov

Azsiyaset.com