Qarabağdakı layihələrlə bağlı hərraclarda xarici investorlar da iştirak edəcək
Özbəkistan prezidenti Şavkat Mirziyoyevin Azərbaycana səfəri çərçivəsində Qarabağda yaşıl enerji müəssisələrinin yaradılmasında özbək şirkətlərinin də iştirakı müzakirə olunub.
İşğaldan azad olunmuş ərazilərin sosial-iqtisadi inkişafı ilə əlaqədar yaşıl enerji sahələrinin yaradılması, eləcə də yerli investorlarla yanaşı, xarici investorların bu sahəyə cəlb edilməsi vacib amildir.
Cənab Ş.Mirziyoyevin səfərindən sonra özbək iş adamlarının da Azərbaycana gələrək, “Yaşıl enerji” sahəsində yatırımlar etməsi diqqət mərkəzindədir. Bəs, işğaldan azad olunmuş ərazilərdə yaşıl enerji sahələrinin yaradılması və həm yerli, həm də xarici sərmayədarların cəlb edilməsi üçün hansı işlər görülür?
Energetika Nazirliyindən Bizim.Media-nın sorğusuna cavab olaraq bildirib ki, Azərbaycan Prezidenti cənab İlham Əliyevin tapşırığına əsasən, işğaldan azad edilmiş ərazilərdə "Yaşıl enerji" zonasının yaradılması nəzərdə tutulub:
“Bununla əlaqədar olaraq, 6 may 2021-ci ildə Energetika Nazirliyi ilə Yaponiyanın TEPSCO şirkəti arasında imzalanmış müqavilənin icrası çərçivəsində "Yaşıl Enerji Zonası" Konsepsiya layihəsi hazırlanıb.
Hazırda “Yaşıl enerji zonası”nın yaradılması çərçivəsində işğaldan azad edilmiş ərazilərdə bərpa olunan enerji mənbələrindən elektrik enerjisi istehsalı, enerji səmərəliliyi tədbirləri, elektrik nəqliyyat vasitələrindən istifadə, tikililərin damlarında bərpa olunan enerji qurğularının (xüsusən günəş panellərinin) qurulması, həmçinin küçələrin və yolların işıqlandırılmasında günəş enerjisi əsaslı LED lampalardan istifadə, istilik, soyutma və isti su təchizatında bərpa olunan enerji texnologiyalarından istifadə, ağıllı enerji idarəetmə texnologiyalarının tətbiqi, tullantıların enerji məqsədli idarə edilməsi kimi “yaşıl” texnologiyaların tətbiqinin həyata keçirilməsi istiqamətində işlər davam etdirilir.
Bundan əlavə, ölkəmizin bərpa olunan enerji mənbələri potensialından səmərəli istifadəni təmin etmək məqsədilə dövlət investisiyası ilə yanaşı, özəl, o cümlədən xarici investisiya hesabına yeni istehsal güclərinin istifadəyə verilməsi istiqamətində mütəmadi tədbirlər həyata keçirilir”.
Nazirlikdən bildirilib ki, bərpa olunan enerji mənbələrinin inkişafı ilə əlaqədar BP, “Masdar”, “Fortescue Future Industries” “ACWA Power”, “TotalEnergies”, “China Gezhouba Group Overseas Investment” kimi şirkətlərlə mühüm müqavilələr imzalanıb:
“Eyni zamanda bərpa olunan enerji mənbələrindən istifadə sahəsində beynəlxalq tərcübənin öyrənilməsi və sahə üzrə əlverişli investisiya mühitinin yaradılması məqsədi ilə beynəlxalq təşkilatlar və beynəlxalq maliyyə qurumları ilə də əməkdaşlıq əlaqələri genişləndirilməkdədir.
Bununla yanaşı, xarici investorlar tərəfindən Qarabağda həyata keçirilən layihələrə böyük marağın olduğunu nəzərə alaraq, investorların keçirilməsi planlaşdırılan hərraclarda iştirak etməsi də nəzərdə tutulur”.
Nazirliyin cavabında cari ilin avqustun 23-də Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev və Özbəkistan Prezidenti Şavkat Mirziyoyevin iştirakı ilə Füzulidə Özbəkistanın maliyyə dəstəyi ilə inşa olunmuş məktəbin açılış mərasiminin baş tutduğu da bir daha xatırlanıb:
“Həmin məktəbin inşa olunmasında “Yaşıl Konsepsiya”nın tələbləri nəzərə alınıb və elektrik enerjisinə olan tələbatının ödənilməsi məqsədilə binanın üzərində günəş paneli quraşdırılıb. Bununla yanaşı, iki ölkənin rəsmi nümayəndələri arasında görüşlər keçirilib.
Hər iki ölkədə bərpa olunan enerji sahəsində böyük layihələrin həyata keçirilməsi və inkişafını nəzərə alaraq, sahə üzrə fəaliyyət göstərən dövlət qurumları arasında da əməkdaşlığın genişləndirilməsi nəzərdə tutulur”.
Qurumdan o da bildirilib ki, iki ölkə arasında bir çox sahələrdə, o cümlədən energetika sahəsində əməkdaşlıq istiqamətində işlər görülməkdədir:
“Belə ki, Özbəkistan Prezident Ş.Mirziyoyevin ölkəmizə səfəri çərçivəsində Azərbaycanla Özbəkistan arasında energetika sahəsində əməkdaşlığın dərinləşdirilməsi haqqında Saziş imzalandı.
Bundan əlavə, hər iki ölkənin Energetika nazirlikləri arasında 2023-2025-ci illər üçün enerji sektorunda əməkdaşlığın genişləndirilməsinə dair Yol Xəritəsi” imzalandı.
Bu sənədə əsasən, Azərbaycan və Özbəkistan bərpa olunan enerji, enerji sektorunda islahatlar, enerji resurslarından səmərəli istifadə, enerji keçidi, dekarbonizasiya, hidrogen istehsalı ilə bağlı informasiya və təcrübə mübadiləsi üzrə də əməkdaşlıq edəcəklər.
Eyni zamanda, təsdiq olunmuş “Bərpa olunan enerji mənbələrinin ərazisində elektrik enerjisi istehsalçısının seçilməsi” Qaydasına əsasən, cari il ərzində ilk hərracların keçirilməsi planlaşdırılır. Bununla bağlı özbək şirkətləri də keçirilməsi planlaşdırılan hərraclarda iştiraka dəvət oluna bilər”.
