ABŞ-ın Azərbaycana hərbi yardımı - erməni lobbisinin "qiyamı"

Senatın Xarici Əlaqələr Komitəsində dinləmələr zamanı komitə sədri, ermənipərəst Robert Menendez Bayden administrasiyasının Azərbaycana hərbi yardım göstərməsinə qarşı çıxıb;

Natiq Cəfərli: “Maneçilik törətməyə çalışacaqlar, amma düşünmürəm ki...”

Erməni lobbisi etiraz edir ki, ABŞ Azərbaycana hərbi yardım ayırmasın. Bu yardımdan möhkəm narahat olan ermənilər məsələni Senatda müzakirəyə çıxarıblar. “Yeni Müsavat”ın xəbərinə görə, ABŞ dövlət katibi Entoni Blinken Senatın Xarici Əlaqələr Komitəsində dinləmələr zamanı etirazla qarşılaşıb.

Blinkenin sözlərinə görə, ABŞ Azərbaycana hərbi yardımın göstərilməsinin məqsədəuyğun olub-olmadığını müzakirə etməyə davam edəcək. Dinləmələr zamanı komitə sədri, ermənipərəst və anti-Türkiyə mövqeyi ilə tanınan Robert Menendez  Bayden administrasiyasının Azərbaycana hərbi yardım göstərməyə davam etmək qərarından məyus olduğunu dilə gətirib. Buna cavabında Blinken qərarın mümkünlüyünü nəzərdən keçirməyə davam edəcəklərini bildirib.

Erməni lobbisi niyə ABŞ-Azərbaycan əlaqələrinin inkişafından, hərbi yardımla bağlı yeni administrasiyanın qərarlı olmasından belə narahatdır? Senat və Konqresdəki ermənipərəst qüvvələr bu yardıma və əməkdaşlığa nə qədər maneə yarada bilərlər? Ümumiyyətlə, hərbi yardım nələri nəzərdə tutur?

2002-ci ildən  bu yardım 411,6 milyon ABŞ dolları təşkil edir. Bu vəsait təhlükəsizlik sahəsinə aid 20-dən artıq layihələr vasitəsilə bölüşdürülüb. Bu layihələr içərisində “xarici ölkələrin hərbi maliyyələşməsi” layihəsi mövcuddur. Layihənin həcmi 51 milyon ABŞ dollarıdır. Layihəyə əsasən, ABŞ istehsalı hərbi əmlak siyahısına daxil edilib, hərbi istehsalın və xidmətlərin əldə edilməsinə ayrılan kredit və ya qrantdan ibarətdir.

Digər bir layihə silahların yayılmaması, terrorçuluğa qarşı, minadan təmizləmə və bunlarla bağlı fəaliyyətlərin həyata keçirilməsi üçün ABŞ-ın ayırdığı 37 milyon dollar həcmindəki yardımdan ibarətdir. 2002-ci ildən başlayaraq, hər bir büdcə ilində Azərbaycan cəmi 13 milyon dollar təşkil edən yardım alıb. 2002-ci ildən indiyədək Ermənistana ayrılan hərbi yardımlar həmin layihələr çərçivəsində iki dəfə daha az olmaqla təqribən 196 milyon dollar təşkil edib. Bəs erməni lobbisinin, onun Senatda və Konqresdə olan adamlarının etirazları Bayden administrasiyasının qərarına təsir edə bilərmi?

Natiq Cəfərli

Sualımızı cavablandıran REAL Partiyasının Siyasi Komitəsinin üzvü Natiq Cəfərli “Yeni Müsavat”a dedi ki, erməni lobbisinin niyyəti aydındır. Onun fikrincə, ermənilər Azərbaycanın müasir silahlara çıxış imkanlarının olmamasında maraqlıdırlar: 

“Ümumiyyətlə, Azərbaycanın Qərb və ABŞ-la münasibətlərində problem yaranmasını istəyirlər. Ona görə erməni lobbisinin atdığı addımların məntiqi aydındır. Ancaq Azərbaycanın tərəfdaşları, öz lobbi fəaliyyəti var. Digər tərəfdən də, ABŞ-ın bölgə ilə bağlı maraqları mövcuddur”.

N.Cəfərlinin sözlərinə görə, Amerikanın regionda Rusiyanın artan təsirlərini azaltmaq maraqları var: “Bu mənada Azərbaycanla əməkdaşlığı sıx şəkildə davam etdirmək istəyirlər. Müxtəlif konqresmenlər, senatorlar hərbi yardımların ayrılmasına maneçilik törətməyə çalışacaqlar, amma düşünmürəm ki, həlledici rol oynasın. Çünki Azərbaycanın tərəfdaşları var, İsraillə sıx əməkdaşlıq edirik və yəhudi lobbisinin Amerikada təsirlərinin olduğunu yaxşı bilirik. Ən əsası, Amerikanın Cənubi Qafqazda Rusiyanın təsirlərinin qarşısını alması Azərbaycanla sıx əməkdaşlıq etmədən mümkün olmayacaq”.