"Bayden və Putin təxirə salınmadan danışıqlara başlamalıdır" - "Washington Post" nəşri
ABŞ ilə Rusiya arasında diplomatiyanın nizama salınmasının zərurəti aydındır. Lakin bu səylər Ukraynaya qarşı müharibənin dayandırılmasına uğursuz cəhdlərə deyil, iki ölkə arasında fəlakətli münaqişəyə yol verilməməsinə yönəldilməlidir.
Bu barədə "Washington Post" qəzetində amerikalı jurnalist və yazıçı Devid İqnatius yazıb.
O, güman edir ki, Rusiyanın Ukraynaya qarşı münaqişəsi, bütün dəhşətlərinə rəğmən, diplomatik həlli üçün hələ, sadəcə, yetişməyib. Ukrayna ordusu döyüş meydanında hücumdadır. Rusiya isə, bütün nüvə təhdidlərinə rəğmən, məğlub olur. Ambisiyalı ukraynalılar öz ölkələrinin bütün ərazisi üzərində nəzarəti geri qaytarmaq istəyir. Rusiya ordusu isə geri çəkilməkdən imtina edir. Ona görə də hələlik güzəştlər mümkün deyil, İqnatius hesab edir.
Onun sözlərinə görə, Vaşinqton yeni kanallar tapmalı və "Moskvanın nəzərinə çatdırmalıdır ki, ABŞ Rusiyanın məhvinə can atmır və birbaşa münaqişədən yan keçmək istəyir".
Məqalədə İqnatius Rusiyanın "informasiya azğınlığı"na Amerikanın yaxşı cavabını nümunə gətirir.
Onun sözlərinə görə, Vaşinqtonun Ukraynaya qarşı, guya, "çirkli bomba" partlatmağa hazırlaşdığı barədə ittihamlar "qasırğası"na münasibəti belə olub. Qərb analitiklərinin əksəriyyəti bu ittihamların Kremlin taktiki nüvə silahının tətbiq edilməsinə haqq qazandırması üçün istifadə etməyə cəhd etdiyi uydurma kimi dəyərləndirib. İqnatius etiraf edir ki, özü belə nəticəyə gəlib. Lakin o, istisna etmir ki, Putin buna inana bilər və onun sübutları olduğunu düşünə bilər.
"Kreml siqnal göndərmək üçün hər bir düyməyə basıb. Rusiyanın müdafiə naziri ABŞ-da öz həmkarına zəng edib. Onlar iki dəfə danışıb. Analoji zənglər Böyük Britaniya, Fransa və Türkiyənin müdafiə nazirlərinə də edilib. Rusiyanın Qərargah rəisi Pentaqonda öz həmkarı ilə əlaqə yaradıb. Rusiya BMT Təhlükəsizlik Şurasında "çirkli bomba" məsələsini qaldırıb.
Co Bayden administrasiyası nə edib? O, müdrikcəsinə hərəkət edərək, Rusiyanın iddialarını rədd edib, lakin MAQATE-nin rəhbəri Rafael Qrossinin araşdırma aparması üşün tez bir zamanda razılığa gəlib. Bunun üçün Ağ ev və Dövlət Departamentinin məmurları Kiyevə zəng vurmalı olub. Sutka ərzində Bayden administrasiyası beynəlxalq meydança taparaq, bu böhranın qarşısını müvəqqəti də olsa almağa və Rusiyanın hay-küylü şikayətlərinə aydınlıq gətirməyi bacarıb", - məqalə müəllifi yazır.
İqnatiusun fikrinə görə, üçüncü dünya savaşının qarşısını almaq üçün bu, bütün başqa sahələrdə də tətbiq edilməsi lazım olan böhran kommunikasiyası modelidir.
"Mən hesab edirəm ki, Putin yalançı və təcavüzkardır. Və mən ümid edirəm ki, ukraynalılar bundan sonra da Rusiyanı döyüş meydanında darmadağın edəcək. Lakin ABŞ-ın toxunulmaz milli maraqları bundan ibarətdrir ki, Baydenin də dəfələrlə dediyi kimi, Rusiya ilə birbaşa müharibədən yan keçilsin", - məqalədə deyilir.
"Vaşinqtonun Moskvaya nəyi edəcəyini və nəyi etməyəcəyini deməyə sözü var. Ukraynaya hərbi müdaxilədən öncə Putin NATO-dan təhlükəsizlik zəmanətlərini tələb edib. Diplomatlar bu diskusiyanı bərpa etməlidir. Bayden raketlərin yerləşdirilməsinin məhdudlaşdərılması, təlimlərin keçirilməsi barədə məlumat mübadiləsi və eskalasiyadan yan keçmə barədə təklifləri təkrarlamalıdır.
Burada xatırlatmaq gərəkdir ki, təhlükəsizlik zəmanətləri Karib böhranını bitirməyə kömək edən düstur olub. ABŞ və SSRİ öz nüvə raketlərini, - amerikalılar Türkiyədən, Kreml isə Kubadan, - çıxarmaq üçün gizli razılığa gəlib", - İqnatius xatırlayır.
"Nüvə dövlətləri bir-birini alçaltmağa imkan verməməlidir. Putin Ukraynaya qarşı ağılsız müharibəsində öz planı üzrə hərəkət edə bilər. Və Vaşinqton onu öz səfehliyinin nəticələrindən xilas edə bilməz. ABŞ Ukraynada müharibənin bitməsi barədə razılığa gəlməyə cəhd etməməlidir. Bu, Kiyevin qayğısıdır. ABŞ hətta öz qərarını sırımaq istəsə belə, alınmayacaq. Lakin bu dəhşətli müharibənin nəsə daha dəhşətli bir şeyı çevrilməməsi üçün təxirə salınmadan danışıqlara başlamaq lazımdır", - müəllif vurğulayıb.
Xatırladaq ki, Rusiya yenidən Qərblə danışıqlar barədə fikir səsləndirib. Kremlin mətbuat katibi Dmitri Peskov və Rusiyanın xarici işlər naziri Sergey Lavrov prezident Putinin ABŞ prezidenti Co Baydenlə Ukraynada müharibənin dayandırılması şərtlərini müzakirə etmək üçün görüşməyə hazır olduğunu bəyan edib.
