Ermənilərin Qarabağa səfəri: Proses necə aparılmalıdır? - ŞƏRH
Ermənistan vətəndaşlarının Azərbaycan ərazilərinə səfərinin hansı sənədlər və qanunlar əsasında həyata keçirildiyi hələlik məlum deyil. Azərbaycan Xarici İşlər Nazirliyi həmin ərazilərə xarici vətəndaşların səfərinin tənzimlənməsi ilə bağlı suallara hələ ki, cavab verməyib.
Bəs Ermənistan vətəndaşlarının işğaldan azad edilmiş ərazilərə səfərləri necə tənzimlənməlidir?
Mövzu ilə bağlı bakupost.az-a danışan sabiq Xarici İşlər naziri Tofiq Zülfüqarov bildirib ki, beynəlxalq təcrübə ilə götürsək, sülhməramlı əməliyyatlar və sülhməramlı fəaliyyət qəbul edən ölkənin suverenliyi məhdudlaşdırılmır:
“Bu baxımdan təhlükəsizlik üçün orada Laçın dəhlizində Azərbaycanın kontrolu addım-addım bərpa olunmalıdır. İlkin mərhələdə sərhədçilərimiz sülməramlılarla birgə xidmət göstərə bilərlər. İkinci mərhələdə isə tam şəkildə Azərbaycan dövlətinin kontrolu bərpa olunmalıdır. Yəni beynəlxalq təcrübə buna heç bir məhdudiyyət qoymur və məsələ bu şəkildə birmənalı olaraq həll olunmalıdır. Ona görə də ermənilərin işğaldan azad edilmiş ərazilərə səfəri birbaşa Azərbaycanın nəzarəti və icazəsi altında aparılmalıdır”.
Qərbi Kaspi Universitetinin professoru, politoloq Fikrət Sadıqov isə qeyd edib ki, Ermənistan vətəndaşlarının Qarabağa bu cür səfərləri hələ davam edəcək:
“Görünür, nəzarət məsələsində tam bir nöqtə qoyulmayıb. Halbuki, Rusiya sülhməramlıları orada dəhlizdədir. Təbii ki, sülhməramlılar onları formal şəkildə yoxlayırlar – silah olmasın, maşınlar, yaxud digər avadanlıqlar qayda-qanun ilə aparılsın. Bu heç də o demək deyil ki, ermənilərin Azərbaycan torpaqlarına səfəri qanunsuz olmalıdır, Azərbaycanın icazəsi olmadan həyata keçirilməlidir. Ona görə də düşünürəm ki, bu müvəqqəti prosesdir. Bir neçə gün əvvəl keçmiş fransalı merin rəhbərliyi ilə bir qrup əcnəbi jurnalist və ictimai xadim Xankəndiyə yola düşüblər. Lakin Rusiya sülhməramlıları onları Laçın dəhlizində saxlayıb və Azərbaycana buraxmayıblar. Çarəsiz vəziyyətdə qalan nümayəndə heyəti Yerevana qayıdıb. Ermənistan vətəndaşlarına da bu cür sədd qoyulmalıdır. Onlarla sərt rəftar etməliyik, nəzarətimizi gücləndirməliyik. Azad olunmuş ərazilərdə artıq rəsmi nümayəndələrimiz, ordu hissələrimiz var, bir sıra strukturlarımız da fəaliyyət göstərir. Təbii ki, daha bir ciddi nəzarət ortaya qoya bilərik. İnanıram ki, bu, müvəqqəti xarakter daşıyan proses olacaq. Hər şey qaydasına düşdükdən sonra Ermənistan vətəndaşlarının səfərinə özümüz güclü nəzarət edəcəyik. Əks halda, bunu sərhədlərin pozulması kimi qələmə vermək olar. Bundan irəli gələrək, həmin şəxsləri cinayət məsuliyyətinə cəlb etmək olar”.
Qeyd edək ki, bazar günü 15 erməni zəvvar Kəlbəcər ərazisindəki Xudavəng monastır kompleksini ziyarət edib. Rusiya Müdafiə Nazirliyinin məlumatına görə, əldə edilən razılaşmalar nəticəsində Azərbaycan hərbçiləri zəvvarların rus sülhməramlılarının müşayiəti ilə kompleksə getməsinə icazə verib.
